Պարույր Սևակ

Լավից դժգոհ

Լավից դժգոհ`

Լավը թողեց, գտավ վատ,

Մետաքս ուզեց`

Շալը թողեց, գտավ լաթ,

Ուզեց մեկից

Ե՛վ հաց, և՛ յուղ ունենալ,-

Ցորենի տեղ

Բռնեց ցանեց կտավհատ...

Ի՞նչ ես պահանջում

Այս խեղճ հայելուց,

Հո չես փոխվելու

Երկար նայելուց.

Եթե հագինըդ

Քուրջ է, ցնցոտի,

Քեզ ո՞նց հայելին

Ցույց տա վայելուչ:

Ուղտը չի տեսնում

Իր մեջքի կուզը,

Բամբակ է կարծում

Իրեն ընկույզը:

Այս ցավով նաև

Թվերն են հիվանդ.

Ծուռտիկ է հաշվում

«1»-ին «2»-ը:

Իմաստուն էր, բայց շատ ձգեց

Ու քաշքշեց այս պարանը,

Մոռանալով, որ պարան է -

Ճիշտ է, հաստ է, բայց գերա՞ն է:

Է՜հ, թող նույնիսկ գերա՜ն լինի,-

Միևնույն է, ո՛վ իմաստուն,

Պիտի հատվեր` թե պարան է,

Պիտի ջարդվեր` թե գերան է:

Ախ, գոնե

Ախ, գոնե անփակ

Բերանը փակի,

Որ «Լո՜ւյս է, լույս է»-ն

Ականջ չծակի:

Այս ծակ-ակտիվը

Ո՞նց չի հասկանում.

Առանց աքլոր էլ

Լույսը կծագի:

Ամռան շոգին պաղ շվաքում

Մրափող կուժը

Ի՜նչ իմանա արեգակի

Ահարկու ուժը,-

Արեգակը նրա աչքում

Հայրաբար բարի՜,

Արեգակը նրա համար

Նույնիսկ քնքո՜ւշ է...

Երեկ` ուրիշ եղանակ

Երեկ` ուրիշ եղանակ,

Այսօր այլ բան է երգում,

Սիրով ժխտում ինքն իրեն

Եվ ինքն իրեն է հերքում:

Արդարանա՞լ է ուզում,

Բայց թե մեկ է - չի՜ օգնի.

-Էշ նստելը` մի ամոթ,

Էշից իջնելը` երկու...

Բեղերը քեզ քիչ են թվում

Բեղերը քեզ քիչ են թվում -

Ուզում ես և լինի մորուք.

Հա՛մ ջահել մնալ ես ուզում,

Հա՛մ դառնալ իմաստուն ծերուկ,-

Դու շատի ետևից ընկած`

Քիչն էլ ես բաց թողնում ձեռքից...

Ա՜խ, հիմա՜ր, այդ ո՞վ է բռնել

Մի ձեռքով երկու ձմերուկ:

Չէիր կարող երեկ ասել

Չէիր կարող երեկ ասել,

Թե` սև հոնք կա աչքիդ վրա,

Մինչդեռ այսօ՜ր - քաղցր-մեղցըր,

Մեղրածոր է, տեսե՜ք նրան...

Զգուշավո՛ր իմ բարեկամ,

Զգո՜ւյշ, այդքան մի քաղցրացիր,

Մեկ էլ տեսար` ճանճերն ագահ

Վրա տվին ու քեզ կերան:

Քո կյանքը ապարդյուն անցավ

Քո կյանքը ապարդյուն անցավ -

Անօգուտ, իզուր տեղ կորար,

Ինչպես որ բաց ծովի վրա

Տեղացող անձրևը վարար:

Շահեցիր լոկ ծաղր ու ծանակ՝

Միայնակ ցուցարարի պես,

Ո՛չ հասար, ո՛չ էլ ետ դարձար՝

Անհասցե փակ ծրարի պես...

Նա այնքան ջահել է դեռ

Նա այնքան ջահել է դեռ,

Եռանդագին ու խանդավառ է,

Բլրաշատ այս դաշտը դեռ

Նրա աչքին մի հարթավայր է,

Չգիտի, որ ձավարը

Ցորեն է, բայց ծիլ չի տալիս,

Եվ, նայի՛ր, ինքնավստահ,

Մի անլուրջ ամբարտավան է:

Գարունն է գալիս, դիմավորեցե՜ք

Գարունն է գալիս, դիմավորեցե՜ք,-

Ահա և նրա պարզ «հեռագիրը»՝

Հին աշտարակին, մի ոտքի վրա

Տնկվել է նորից ծեր արագիլը:

Գարունն է գալիս: Վերադարձել է

Եվ արագիլը օտարությունից,

Իսկ սրա հոգին չի բացակայել,

Չի չվել երբեք, բայց... տարագիր է:

Նա դուրս է տալիս

Ծռտի ու պռտի,

Մեկ` խիստ պարզունակ

Ու մեկ էլ` խրթին:

Բայց կարևոր է

Գիտե՞ք, թե որը.

Լեզվին` մի բան է,

Այլ բան է` սրտին:

Ինքը մի նոր

Ինքը մի նոր,

Մի իսկական շնաձուկ է,

Բայց քո՛ մեջ է

Փնտրում հնի մնացուկը:

Եվ գտնում է...

Գիտե՞ք որտեղ - հենց այն բանում,

Որ խորշում ես շնաձկից,

Ինչպես... հնում:

Բավական է

Ասես «ջանիկ»`

Իրեն կզգա

Նա երջանիկ...

Վա՜յ քո խելքին,

Վա՜յ քո երգին,

Վանդակ ընկած

Դու դեղձանիկ...

Նա սուտ է փչում: Թե սուտը բռնես

Նա սուտ է փչում: Թե սուտը բռնես-

«Որսորդ եմ» կասի:

Անհամի մեկն է: Ասես` անհամ ես-

«Նոր սորտ եմ» կասի:

Մարդ է սպանել: Ու եթե բռնես

Հանցանքի տեղում`

Էլի՜ կգտնի արդարացումը.

«Հերսոտ եմ» կասի:

Հետըդ «ուռռա» բերեցիր

Եվ ի՜նչ - միայն «վայ» տարար,-

Ուռցըրածըդ` համարիչ,

Զուր ցրածըդ` հայտարար:

Ինքըդ հաշվիր, թվաբա՛ն,

Թե ի՛նչ մնաց քանորդում.

Մի մանրացո՜ղ կոտորակ...

Տե՜ղն է անբան շանորդուն:

Թե նա մի քիչ վատ է զգում

Թե նա մի քիչ վատ է զգում`

Թեթևակի հիվանդանում,

Վայնասուն է գցում իսկույն,

Ո՜նց է սուգ ու շիվան դնում:

Իսկ դու - կեցցե՜ս. Հրո երկիր,

Թե Սառուցյալ օվկիան ընկիր`

Միևնույնն է, զգում ես քեզ

Բարեհուսո հրվանդանում:

Գրաբար բառ է. այդ ի՞նչ ասել է

«Դաստիարակել»,-

Եվ հասկանում է նա էլ յուրովի`

«Ղաստի վարակել»:

Անծանոթ բառ է նաև «կրթելը»,

Բայց նա կրթում է,

Եվ ստացվում է նո՛ւյն բանը կրկին.

Շա՜տ լավ կրտում է:

Աչք մտնողը աչքի ընկավ

Աչք մտնողը աչքի ընկավ`

Աչք կհանի...

Աչքալույս տաս` աչքի լույսն ես -

Աչքով կանի.

Աչքիդ չընկավ` աչքի փուշն ես -

Այնուհետև`

Քեզ նայելու աչք էլ չունի

Չորսաչքանին: